Archif Awdur: Newyddion

Gŵyl Crug Mawr

20130621CrugmawrMae grŵp o fobol brwdfrydig wedi dod ynghyd i gynnal gŵyl gerddorol Gymraeg newydd ar gyffiniau tref Aberteifi.Cychwynodd y cyfan pan edrychoedd Richard ‘Oernant’ Jones ar fap a welodd arwydd ‘maes frwydr’ ar ei dir. Ar ôl ymchwyl darganfwyd hanes Frwydr Crug Mawr, y frwydr mwyaf fu yng Ngymru erioed. ‘Mae pawb yn gwybod am frwydr Hastings ond bron neb yn gwybod am frwydr Crug Mawr’ medd Richard. Ar ôl sgwrs gan ei gyfaill Wyn Jones o studio Fflach y ganwyd y syniad o gynnal ‘Gwyl Crug Mawr’.

Pan ledwyd y gair daeth mwy o bobl i ymwneud a’r ŵyl, ac mae mentrau Sir Geredigion, Sir Gar a Sir Benfro i gyd yn helpu i drefnu’r achlysur a gynhelir ar y 23/24 o ŵyl y Banc Awst. Bydd yna babell ddawns dan ofal Corryn Du, dau lwyfan o gerddoriaeth fyw, meic agored ac ar Ddydd Sadwrn bydd llawer o ddigwyddiadau i blant. Bydd hefyd gyfleon i fandiau newydd berfformio yn yr wyl. Am fwy o fanylion ewch i www.crugmawr.com. Yn y llun uchod gwelir (ch-dd) Jason ‘Corryn Du’, Bill ‘Tre Mawr’, Gary ‘Gonc’, Wyn ‘Fflach’,Richard ‘Oernant’ a Llinos Holgarth.

 

Dyn y Groggs

20130619johnhughesBu farw John Hughes o Bontypridd yn 79 oed ar ôl gwaeledd hir. Daeth yn enwog drwy gynllunio ei grochenwaith Groggs o sêr rygbi Cymru fel Ray Gravelle, Gareth Edwards a Phil Bennett yn ogystal ac enwogion eraill.

Sefydlodd ei fusnes mewn hen dafarn yn y Broadway, Pontypridd, ac mae’n gyrchfan i llu o dwristiaid a phobl leol.

Roedd Mr Hughes yn gefnogwr rygbi brwd ac yn cefnogi ei dîm lleol, Clwb Rygbi Pontypridd.

Y MILIPWTS – RHYWBETH NEWYDD I’R TEULU

20130618canolfmilenY MILIPWTS – RHYWBETH NEWYDD I’R TEULU YM MHRIF ATYNIAD YMWELWYR CYMRU

I gyfoethogi profiadau teuluoedd ifanc sy’n ymweld â Chanolfan Mileniwm Cymru dros yr haf, mae atyniad newydd, Cartre’r Milipwts wedi agor mewn da bryd at wyliau’r haf. Mae Cartre’r Milipwts, sydd yng nghyntedd cyhoeddus rhad ac am ddim y Ganolfan, wedi’i lunio’n arbennig i ymwelwyr ifanc ac mae’n cynnig cyflwyniad arloesol i’r celfyddydau i ysbrydoli’r rhai bychain a phlant ifanc. Yng Nghartre’r Milipwts – sydd am ddim i ddod iddo pryd bynnag y bydd y Ganolfan ar agor – fe ddewch o hyd i bedwar cymeriad dychmygol o’r enw’r Ogi, Lecsi, Dyfi a Ponti, neu’r Milipwts; pob un yn seiliedig ar nodweddion gweledol y Ganolfan a’i darpariaeth ddiwylliannol.

Mae gan bob un o’r Milipwts ei bersonoliaeth unigryw ei hunan sy’n sicrhau fod rhywbeth at ddant pob plentyn rhwng 2 ac 8 mlwydd oed, p’un a ydyn nhw’n mwynhau’r treulio amser yno gyda’u teulu a’u ffrindiau neu’n cymryd rhan mewn gweithgareddau rheolaidd fel chwedleua, Awduron Bach neu sesiynau crefft Mini Make & Do. Gyda chyfleusterau rhyngweithiol a grëwyd ar y cyd â phedwar o gwmnïau preswyl y Ganolfan, mae’r gofod yn le sy’n cynnig profiad ymarferol i’r plant fynd i’r afael ag o ac yn cynnwys twnnel cudd i gropian trwyddo hyd yn oed!

Dyma gyflwyniad byr i denantiaid bach newydd y Ganolfan:

Mae Ogi yn llên-chwilen chwilfrydig a doeth. Dewch i ymuno ag Ogi yn ei gornel greadigol i ddarllen, ysgrifennu straeon, chwarae gemau geiriau a thynnu lluniau am eich ymweliad â’r Ganolfan.

Mae Lecsi wrth ei bodd ar ganol llwyfan, ac mae hi’n dwli dawnsio. Dilynwch gyfarwyddiadau gan ddawnsiwr proffesiynol ar y sgrin er mwyn dysgu symudiadau dawns.

Mae Dyfi’n hoff iawn o wisgo lan, ac mae hi’n fwy na hapus i adael i chi wisgo rhai o’r gwisgoedd mae hi wedi’u casglu o’r holl operâu, sioeau cerdd a ballets sydd wedi bod yn y Ganolfan.

Mae Ponti, ein pry’ bach digidol, yn fachan hollol cŵl. Cewch wrando sain gwahanol offerynnau gyda Ponti a dysgu am sut y caiff cerddoriaeth ei recordio mewn stiwdio broffesiynol.

Mae’r atyniad diweddaraf yma’n rhan o gynlluniau cyfredol Canolfan Mileniwm Cymru i ddarparu ar gyfer rhagor o deuluoedd trwy gyfrwng amrywiaeth o weithgareddau, gan gynnwys perfformiadau, chwedleua a dosbarthiadau mewn amgylchedd diogel a chroesawgar i deuluoedd.

Croesawodd Canolfan Mileniwm Cymru fwy na 1.1 miliwn o ymwelwyr trwy’r drysau y llynedd, â hynny’n ychwanegol at y 394,000 o bobl a brynodd docynnau i sioeau yn ei dwy theatr. Mae’r Ganolfan yn boblogaidd ymhlith teuluoedd ar y penwythnosau ac yn ystod gwyliau ysgol yn arbennig.

Dywedodd Sarah Roberts, Rheolwr Dysgu Creadigol Canolfan Mileniwm Cymru sydd hefyd yn fam i ferch fach o’r enw Bella. ‘Mae Cartre’r Milipwts yn ysbrydoli plant i ddysgu am theatr a pherfformio mewn ffordd greadigol a hwyliog. Mae pob Milipwt yn cynrychioli gwahanol ddeunydd a ddefnyddiwyd i adeiladu’r Ganolfan (llechi, pren, dur a gwydr o Gymru) sy’n golygu fod y plant yn gallu gweld y cymeriadau yng nghyd-destun yr hyn sydd o’u hamgylch.’

Mae dwsinau o blant ifanc wedi bod yn rhoi Cartre’r Milipwts ar brawf ac mae’r ymateb wedi bod yn gadarnhaol iawn.

Pan fu Georgina, sy’n 6 oed, draw yng Nghartre’r Milipwts yn ddiweddar, roedd hi’n llawn cyffro amdano. Meddai ‘Dwi’n hoffi dawnsio’n fawr iawn, felly roeddwn i’n hoffi dilyn symudiadau dawns Lecsi ar y sgrîn deledu a gwylio fy hunan yn ymarfer yn y drych. Roedd adenydd Ponti yn cŵl iawn hefyd achos roedden nhw’n edrych fel y dur tu allan y Ganolfan. Ac roedd e’n lot o hwyl pan wnaeth fy chwaer fach a fi ffeindio’r twnnel cudd i fynd trwyddo.’

Cafodd Cartre’r Milipwts ei ariannu’n rhannol trwy Gynllun Cymorth Buddsoddi mewn Twristiaeth Llywodraeth Cymru.

I weld yr amrywiaeth lawn o weithgareddau a sioeau i’r teulu, a mwy, ewch i wmc.org.uk/teuluoedd. Cynhelir Penwythnos i’r Teulu arbennig, sy’n llawn gweithgareddau am ddim, ar 17 ac 18 Awst hefyd.

Trwy’r Ddinas Hon

Tair drama am bwer, perthyn ac annibynniaeth barn, wedi eu hysbrydoli gan gorneli tywyll a mannau mawr agored y Brifddinas.
20130612Sherman

Llwch O’r Pileri
Gan Dyfed Edwards

Mae’r Swastica yn hedfan a’r jacbwt yn pwnio’r palmentydd. Croeso i Gymru 1958, Seren y Reich ac ennillwyr Cwpan y Byd. Ond mae’r Führer ar ei ffordd i Gaerydd i ddathlu ac oriau’n unig sydd gan athrawes i arbed enaid ei disgyblion. Ond sut mae llwyddo mewn byd lle mae cyfaill yn elyn a phawb yn fradwr?

Myfanwy Yn Y Moorlands
Gan Sharon Morgan

Pan mae menyw yn canfod ei hun ar strydoedd simsanog Caerdydd, mae’n cwrdd â dieithryn ifanc sy’n mynd â hi ar wibdaith ffantasïol. Ond beth sy’n wir a beth sy’n rhith?

Traed Bach Concrit
Gan Marged Parry

Mae Fflur a Lowri’n mwynhau’r seddi gorau yn arcêd Dewi Sant i wylio dinistr y brifddinas. Ond a fydd gwarchod y gorffennol yn dynfa gryfach na dechrau eto, yn y pendraw?

25-29 Mehefin, 8.00yh
£14 | Gosyngiadau: £2 i ffwrdd
Rhagddangosiad: £12
Dan 25: Hanner Pris

Archebwch ar lein nawr

029 2064 6900

Lansio Prosbectws yng Ngarth Olwg

Roedd y Coleg Cymraeg Cenedlaethol yn lansio ei brosbectws newydd yn Ysgol Gyfun Garth Olwg.

20130617aledcolegMae Aled Illtud yn astudio Ffiseg yn Gymraeg ac mae cael un tiwtor rhwng chwech yn fantais mawr i gymharu â cholegau eraill, meddai.

Erbyn hyn mae 500 o gyrsiau ar gael yn Gymraeg gyda darlithwyr yn creu modiwlau Cymraeg newydd mewn saith o Brifysgolion.

20130617golwgcoleg

Canwr y Byd yn Cychwyn

Ar Newyddion 9 roedd Jan o Efail Isaf wrth ei bod fod Cystadleuaeth Canwr y Byd 2013 yn cychwyn yn Neuadd Dewi Sant, Caerdydd.

20130617jancanwrybyd “Mae cynwrf yr holl beth yn wych” meddai Jan, “Y pobl ry ni’n gweld pob dwy flynedd wedi dod yn ffrindiau ac wrth gwrs cantorion rydyn ni erioed wedi clywed amdanyn nhw o’r blaen. Ac o rhywle ma na enw yn dod sy’n rhoi gwefr arbennig.”

Y Tŷ Lleiaf yng Nghymru?

Mae tŷ yn Stryd Sion,Pontypridd, ymhlith yn tai lleiaf yng Nghymru. Ar Heno bu Gwyn Griffiths yn egluro fod dau frawd wedi etifeddu tŷ ac wedi i un brawd benderfynu priodi rhannwyd y tŷ lawr y canol gan wneud un ochr dipyn yn llai na’r llall. Mae’r tŷ gyda un ystafell i lawr grisiau ac un ystafell wely a toiled nawr ar gael i’w rentu.  20130614 Ty Stryd Sion

Cyngerdd Sinfonia Cymru

CERDDORION IFANC CYMRU’N ACHUB Y BLAEN AR Y LLWYFAN AC ODDI AR Y LLWYFAN MEWN PREMIERE BYD-EANG

Ar y 4ydd o Orffennaf 2013 mi fydd cerddorfa siambr fwyaf blaengar Cymru, Sinfonia Cymru, sydd a’i swyddfa ym Mhentyrch, yn perfformio premiere byd-eang o ddarn newydd gan Mark David Boden, sy’n raddedig o’r Coleg Cerdd a Drama ac sydd yn ôl Theatr Gerddorol Cymru yn “un o ddoniau newydd disgleiriaf Cymru”.
20130614SinfoniaCymrub
Mae ‘Chaconne for Strings’ yn rhan o daith haf arloesol Sinfonia Cymru, ‘Classic Conversation’’, sy’n rhaglen o ddarnau bywiog, cyffrous ac amrywiol ar gyfer y gerddorfa a luniwyd gan y cerddorion eu hunain, mewn cydweithrediad â’r arweinydd Gareth Jones.  Mae’r syniad yma’n adlewyrchu meddylfryd y gerddorfa o rymuso cerddorion ifanc ac o ddemocrateiddio diwylliant cerddoriaeth glasurol.

Yn ôl Sophie Lewis, rheolwr Sinfonia Cymru, “Rydym ni’n torri tir newydd drwy alluogi ein cerddorion ifanc i ddewis beth maen nhw am ei chwarae.  Mae’n gam diwylliannol pwysig, ond hefyd mae’n rhan o’n hymroddiad i ddatblygu galluoedd cerddorion ifanc ac i sicrhau fod Cymru ymhlith y llefydd gorau yn y byd i ddechrau gyrfa glasurol.

“Mae cerddorion Sinfonia Cymru’n teimlo dyletswydd angerddol i amlygu doniau eu cyd-gerddorion sydd, fel nhw, ar ddechrau’r llwybr.  Mae Mark, sydd wedi astudio yn y Coleg Cerdd a Drama ac sydd wedi ennill gwobr William Mathias Cyfansoddwyr Cymru, yn un o’r rheini’n bendant”, ychwanegodd Sophie.

Er ei fod yn ddyn ifanc, mae Mark yn hen gyfarwydd â’r Sinfonia ers ei ddyddiau cyntaf yn y Coleg Cerdd a Drama.  “Rydw i wedi mwynhau cyngherddau Sinfonia Cymru ers y cychwyn, ac yn edmygu’r ffordd maen nhw’n dehongli darnau amrywiol mewn ffordd mor drawiadol o gyffrous ac egnïol.  Y rhinweddau yma ddaru fy ysbrydoli i gyfansoddi’r darn yma ar eu cyfer, ac rwy’n ddiolchgar iawn am yr anrhydedd maen nhw wedi ei roi i mi”.

Daw taith ‘Classic Conversation’ yn fuan ar ôl lansio ‘Sinfonia Cymru: Curate’; cynllun sy’n cydnabod galluoedd technegol cerddorion ond hefyd eu doniau creadigol amrywiol ac uchel.  Yn ôl Sophie, “mae Curate yn ffordd newydd o ystyried y cerddor, a fydd yn dylanwadu ar y gerddorfa yn y dyfodol”.

Mae’r daith pedair cyngerdd yn dechrau yn y Coleg Cerdd a Drama am 7.30pm ar nos Iau, y 4ydd o Orffennaf 2013, ac yna yng Nghasnewydd, Caernarfon a’r Wyddgrug rhwng y 5ed a’r 7fed o Orfennaf.  Mi fydd y rhaglen yn cynnwys gweithiau gan Stravinsky, Beethoven, a pherfformiad llawn prin o Y Fam Ŵydd gan Ravel.

Ysgoloriaeth Bryn Terfel

Trystan GruffuddLlongyfarchiadau i Trystan Gruffydd, Efail Isaf, am gael ei ddewis i gystadlu am Ysgoloriaeth Bryn Terfel.

Yn Eisteddfod yr Urdd Sir Benfro 2013 ennillodd Trystan y  Ddawns Werin Unigol i Fechgyn Bl10 a dan 25 oed ac roedd yn rhan o’r triawd Dawns Stepio buddugol.