Archifau Categori: Newyddion

PARTI PONTY 2016

Parti Ponty 2016Gŵyl Gymraeg i bawb

Yn dilyn llwyddiant Parti Ponty llynedd lle croesawyd dros 5000 o ymwelwyr, byddwch yn falch iawn i glywed fod yr ŵyl undydd enwog hon yn ôl eleni. Bydd yn digwydd ar ddydd Sadwrn yr 16eg o Orffennaf ym Mharc Ynysangharad rhwng 10yb a 7yp.

Mae’r ŵyl wedi ei threfnu gan yr elusen Gymraeg, Menter Iaith Rhondda Cynon Taf sydd â’u Swyddfa ym Mhontypridd. Bydd Parti Ponty yn rhoi llwyfan i gymysgedd o berfformwyr a grŵpiau sy’n gweithio’n Gymraeg. Bydd hefyd yn rhoi cyfle i’r cyhoedd gasglu gwybodaeth am lawer o wasanaethau a mudiadau Cymraeg sy’n gweithredu yn yr ardal. Mae’r Fenter wedi trefnu’r digwyddiad gydag ymrwymiad a chydweithrediad eu partneriaid, felly bydd pawb yno!

Mae Parti Ponty wedi tyfu ac yn datblygu wrth i’r Fenter ymateb i’ch adborth a hyn wrth gwrs yn holl bwysig gan mai eich Gŵyl Gymraeg chi yw hwn.

Dywed Einir Sion, Prif Weithredwraig Menter Iaith RhCT,

“Mae’n bleser cyhoeddi bod Parti Ponty yn ôl eto eleni. Profodd lwyddiant ysgubol yr ŵyl llynedd bod lle pwysig i Parti Ponty yng nghalendr blynyddol y Sir. Rydym wedi ymateb i adborth a gasglwyd llynedd wrth ei datblygu felly bydd mwy o weithgareddau i blant a phobl ifanc yn ogystal a mwy o stondinau ac oriau rhedeg hirach. Rŷ’n ni’n disgwyl ymlaen i’ch gweld chi yno yn profi gwir Gymreictod yr ardal yn y diwrnod llawn hwn”.

Parti Ponty SiwpyrtedEleni bydd yn ddiwrnod teuluol a chymunedol bendigedig gyda llawer o stondinau, cerddoriaeth a gweithdai. Mae Cyngor Sir Rhondda Cynon Taf a Loteri Treftadaeth yn cefnogi’r Ŵyl, hyrwyddwyr ifanc yn trefnu’r ‘Lolfa’, Addysg Oedolion a Chymraeg I Oedolion yn trefnu ‘Y Bont’ yn ogystal â llu o weithdai a gweithgareddau.

Yn ogystal â’r tipis cyfarwydd:

‘Y Cwtsh’, tipi plant ifanc a theuluoedd

‘Y Lolfa’, tipi ieuenctid gyda bandiau a DJ’s ardderchog

‘Y Bont’, pabell yn addas i oedolion a dysgwyr gyda sgyrsiau difyr a pherfformiadau amrywiol. Bydd mwy o stondinau arbennig, llefydd i ymlacio ac ardaloedd newydd sbon!

Os ydych chi’n wyddonwr ifanc brwdfrydig ac yn mwynhau’r Wyddonle yn yr Eisteddfod Genedlaethol bob blwyddyn byddwch wrth eich bodd yn ein hardal gwyddoniaeth ardderchog a’r gweithgareddau hyfryd i gyd wedi ei selio ar thema treftadaeth diwydiannol yr ardal.

I bawb sy’n greadigol bydd yr ardal creu lle gewch chi gyfle i ddylunio, peintio, lliwio a gludo o fore tan hwyr. Thema’r gweithgareddau celf a chrefft bydd ‘art deco’ i gydfynd gyda’r chyfnod adeiladwyd y Lido ym Mhontypridd. Bydd cyfle i arddangos y gwaith arbennig ar ddiwedd y dydd pan fydd parêd lliwgar i’r plant.

Bydd corau ysgolion lleol yn perfformio trwy’r dydd yng nghanol y dref ac yn yr ŵyl ar y llwyfan perfformio newydd yn y bandstand.

I’r ymwelwyr mwya’ bywiog bydd sleid bownsio!

Os ydych chi dal yn egniol ar ôl hyn i gyd ac awydd i ddawnsio trwy’r nos bydd noson o adloniant yng Nghlwb y Bont a’r Muni Newydd tan yn hwyr.

Mae’r cyffro yn adeiladu yn y Fenter ac ar hyd y Sir gyda ysgolion wrthi yn barod yn cymryd rhan mewn gweithdai cerddoriaeth a phawb yn mwynhau gweithdai cymunedol sydd i gyd yn arwain i fyny at y diwrnod mawr.

Arbrawf disgyblion o Gymru’n cael ei yrru i’r gofod

O newyddion BBC Cymru

Bydd arbrawf gafodd ei lunio gan ddisgyblion ysgol yng Nghymru yn cael ei lansio i’r gofod ddydd Gwener. Y gofodwr Tim Peake fydd yn cynnal yr arbrawf.

Bydd chwain dŵr yn cael eu lansio i’r Orsaf Ofod Rhyngwladol o Cape Canaveral yn Florida ychydig cyn 22:00.

Wedi iddyn nhw gyrraedd, bydd Mr Peake yn astudio os gall y chwain fyw yn y gofod, a sut y maen nhw’n cenhedlu yno.

Chwe disgybl o Rhondda Cynon Taf wnaeth lunio’r syniad i ennill cystadleuaeth Mission Discovery 2013.

20160408gofod

Fe wnaeth y gofodwr Mike Foale weithio ar y cynllun gyda Liam Collins-Jones, Rhiannydd Thomas, Sion Phillips a Trystan Gruffydd o Ysgol Gyfun Garth Olwg, Georgia Bailey o Ysgol Tonyrefail ac Ieuan Williams o Ysgol Uwchradd Aberdâr.

Dywedodd gyfarwyddwr Ymddiriedolaeth Addysg yr Ysgol Ofod Rhyngwladol, Chris Barber: “Mae Mission Discovery yn rhoi’r cyfle i bobl ifanc cyffredin wneud rhywbeth arbennig.

“Rydyn ni’n falch iawn o greu cyfleodd mor anhygoel i ddisgyblion ysgol yn ne Cymru.

Safonau Cyntaf yn Weithredol

Comisiynydd y Gymraeg

Llythyr gan Comisiynydd y Gymraeg.

Annwyl Olygydd,

Ar 30 Mawrth eleni fe ddaeth y set cyntaf o safonau’r Gymraeg yn weithredol. Y safonau hyn sy’n dweud beth ddylai sefydliadau ei wneud yn Gymraeg.

Mae’r safonau’n creu hawliau newydd i bobl ddefnyddio’r Gymraeg.

Cynghorau sir, Llywodraeth Cymru a’r parciau cenedlaethol yw’r sefydliadau cyntaf i weithredu’r safonau. Dros amser fe fyddant yn cael eu cyflwyno i sefydliadau a sectorau eraill, mewn meysydd fel iechyd, addysg ôl-16, trafnidiaeth cyhoeddus, ynni, gwasanaethau post, tai cymdeithasol, telegyfathrebu a llawer mwy.

Mae safonau’n seiliedig ar gyfraith gwlad; ac mae dyletswydd ar sefydliadau i gydymffurfio â nhw. Dylent roi ffydd i chi y gallwch ddefnyddio’r Gymraeg wrth ddelio â sefydliadau sy’n gweithredu safonau. Os nad ydych wedi gallu derbyn gwasanaeth Cymraeg boddhaol ganddynt, cysylltwch â mi i gwyno.

I ddysgu mwy am eich hawliau ewch i’r dudalen ‘Hawliau i Ddefnyddio’r Gymraeg’ ar wefan comisiynyddygymraeg.cymru a dilyn a defnyddio #hawliau ar y rhwydweithiau cymdeithasol. Mae croeso i chi hefyd gysylltu â ni ar y ffôn neu’n ysgrifenedig (manylion islaw).

Os ydych yn ysgrifennydd neu’n drefnydd grŵp neu fudiad cymunedol ac yn dymuno fy mod i neu un o’m swyddogion yn dod i siarad am eich hawliau iaith, yna mae croeso mawr i chi gysylltu ac fe drefnwn ymweliad.

Yn gywir,

Meri Huws

Comisiynydd y Gymraeg

Siambrau’r Farchnad

5-7 Heol Eglwys Fair, Caerdydd, CF10 1AT

post@comisiynyddygymraeg.cymru / 0845 6033221

 

Yr Hen Lyfrgell – mis cyntaf prysur wedi’r agoriad mawreddog

Mae’n anodd credu bod dros fis ers penwythnos agoriadol canolfan Gymraeg newydd ein prifddinas. Wedi cynnal llu o weithgareddau a digwyddiadau, gwerthu degau o gardiau, gweini cannoedd o giniawau a thynnu miloedd o beintiau mae Yr Hen Lyfrgell yn parhau i groesawu pobl o bob oed i brofi’n iaith a’n diwylliant yng nghanol y ddinas.

yr hen lyfrgell

Gyda phencampwriaeth y Chwe Gwlad nawr ar ben mae’n braf gallu edrych yn ôl ar y naws cyffrous a gafodd ei greu yn y Caffi Bar Yr Hen Lyfrgell gyda llawer o’r diolch yn mynd i Gôr Meibion Bro Taf, Bechgyn Bro Taf a Chôr Canna am ein diddanu. Bydd yr un cyffro’n siŵr o ddychwelyd pan ddilynwn ymdrechion ein tîm pêl-droed cenedlaethol yn Ffrainc ym Mehefin.

Hyfryd hefydd oedd croesawu nifer o gymdeithasau a chwmnïau i’r ystafelloedd cynhadledd gan gynnwys Cwlwm Busnes Caerdydd, Cyfreithwyr Cymru, Llywodraeth Cymru, Mentrau Iaith Cymru a llawer mwy. Mae’n galonogol gweld cymaint o fusnesau yn heidio i’r ganolfan i drafod a datblygu drwy gyfrwng y Gymraeg ac yn llenwi’r hen adeilad eiconig hanesyddol yma.

Ond nid adeilad i gynadledda yw hi’n unig. Mae bwyd ein prif gogydd, Padrig Jones o Les Gallois gynt, wedi derbyn canmoliaeth fawr gyda lluniau llond plat o ginio dydd Sul yn dod yn boblogaidd tu hwnt ar y cyfryngau cymdeithasol.

Fel menter hunan cynhaliol mae’r ganolfan yn dibynnu ar gefnogaeth hael ein cymdeithas Gymreig yng Nghaerdydd a thu hwnt ac mae diolch mawr iawn i’r rheiny sydd wedi cyfamodi’n Ffrindiau Yr Hen Lyfrgell dros y misoedd diwethaf. Mae wedi bod yn bleser gallu agor ein drysau a rhannu’n gweledigaeth gyda phobl o bob oed. Edrychwn ymlaen at eich croesawu.

Gallwch ddarganfod ein horiau agor, gwybodaeth am sut i ddod yn Ffrind a llawer mwy ar ein gwefan,

www.yrhenlyfrgell.cymru

Huw Llywelyn Davies: Yn ei eiriau ei hun

Bydd portread o’r sylwebydd rygbi Huw Llywelyn Davies yn agor y drws ar ei fywyd yn y blwch sylwebu a thu allan. Darlledir Huw Llywelyn Davies: Y Dyn Tu Ôl i’r Meic ar Ŵyl San Steffan ar S4C.Huw Llywelyn Davies

Am fwy na 35 mlynedd, bu ei lais adnabyddus yn rhan annatod o ddarllediadau byw gemau rygbi yn y Gymraeg. Ar ôl sylwebu ar dros 300 o gemau ar y teledu a’r radio, fe benderfynodd roi’r gorau iddi yn gynharach eleni. Yn y rhaglen, bydd yn sôn am ei fagwraeth yn Nyffryn Aman ac am fywyd teuluol. “Cefais fagwraeth hynod o Gymraeg. Roedd fy nhad yn athro a mam yn weithgar iawn yn y capel. Roedd y ddau’n genedlaetholwyr brwd iawn, ac fe etholwyd mam yn aelod Plaid Cymru ar y cyngor – rhywbeth hynod mewn ardal mor ddiwydiannol yn y chwedegau,” meddai’r gŵr o Waun Cae Gurwen, er iddo gael ei eni ym Merthyr Tudful. “Roedd teulu Gareth Edwards yn byw dros y ffordd ac roedd y ddau deulu’n agos iawn. Rygbi a’r capel oedd ein byd ni. A chaffi Cresci’s wrth gwrs.” Ar ôl graddio o Brifysgol Caerdydd, trodd at fyd addysg ac roedd yn bennaeth ar Adran y Gymraeg yng Ngholeg Llanymddyfri o 1969 tan 1974 cyn ymuno â HTV ac yna’r BBC ym 1979. “Gwelais i’r hysbyseb swydd a phenderfynu mynd amdani. Rwy’n credu bod darlledu eisoes yn y gwaed,” meddai. Yno, fe gyflwynodd nifer o raglenni Radio Cymru cyn ffurfio partneriaeth sylwebu fythgofiadwy gyda’r diweddar Ray Gravell. “Roedd Ray yn gymeriad lliwgar a phositif iawn. Roedd ei frwdfrydedd yn heintus,” meddai Huw, sydd bellach yn byw ym Mhentyrch ger Caerdydd.

Fe ddaeth Huw yn un o ddarlledwyr amlycaf S4C, gan gyflwyno cyfresi fel Dechrau Canu Dechrau Canmol a darllediadau blynyddol yr Eisteddfod Genedlaethol. Ond cafodd sawl profedigaeth anodd dros y blynyddoedd, a bydd yn sôn yn agored am y profiadau dirdynnol hyn.

Bydd sawl wyneb cyfarwydd yn cyfrannu at y rhaglen ac yn hel atgofion am eu hamser yng nghwmni Huw, gan gynnwys y darlledwyr Elinor Jones a Gwilym Owen, capten tîm Cymru Sam Warburton a’r prifardd Ceri Wyn Jones. “Roedd hi’n brofiad rhyfedd iawn i ollwng y meic am y tro olaf,” meddai Huw. “Rhyfeddach fyth oedd mynychu gêm rygbi gyda fy ngwraig fel aelod o’r dorf am y tro cyntaf mewn deugain mlynedd!” Huw Llywelyn Davies: Y Dyn Tu ôl i’r Meic Gŵyl San Steffan 8.25, S4C

Hefyd, dydd Gwener 2 Ionawr 2.00, S4C Gwefan: s4c.co.uk Ar alw: s4c.co.uk/clic Cynhyrchiad BBC Cymru Wales

Côr Godre’r Garth yn croesawu’r deugain . . . ac arweinydd newydd

Bydd Côr Godre’r Garth, côr cymysg o ardal Pontypridd, yn dathlu 40 Mlwyddiant gyda chyngerdd fawreddog ar nos Sadwrn 6ed Rhagfyr, a hynny dan faton eu harweinydd newydd, Steffan Huw Watkins ynghyd â chyn-arweinwyr y Côr.

Steffan Huw Watkins

 Cynhelir y gyngerdd yn Eglwys St Catherine’s yn y dref am 7.30pm a bydd y Côr yn perfformio gwaith Vivaldi, Gloria ynghyd â datganiad o waith newydd, Glan Rhondda a ysgrifennwyd yn arbennig ar gyfer y gyngerdd gan Eilir Owen-Griffiths a fu’n arwain y Côr am dros ddegawd tan iddo drosglwyddo’r awenau i Steffan eleni. Bydd Gareth Williams, aelod presennol ac is-arweinydd y Côr hefyd yn  ymuno gydag Wil Morus Jones, sylfaenydd ac arweinydd cyntaf Côr Godre’r Garth yn 1974 i arwain rhaglen o gerddoriaeth gyfarwydd o Gymru.

 Yn ymuno â’r Côr ar y noson bydd yr unawdwyr Menna Cazel Davies, Olivia Gomez, Hannah Owen-Griffiths a Cherddorfa Sesiwn Cymru.

 Er mai ond ers cwta fisoedd y mae Steffan Huw Watkins yn arwain y Côr mae’n edrych ymlaen yn fawr at y noson.

 “Mae wedi bod yn braf cael ymuno yn ystod blwyddyn fawr i’r Côr a chael y cyfle i ddathlu pen-blwydd arbennig gyda nhw. Dwi wedi dysgu cymaint dros y misoedd diwethaf, ac yn mwynhau mynd i ymarferion a gweithio’n galed ar y darnau wrth baratoi at y cyngerdd,” meddai Steffan, sy’n wreiddiol o’r Fforest, Pontarddulais ond erbyn hyn yn byw yng Nghaerdydd.

“Mi fydd y gyngerdd yn un arbennig, nid yn unig fel fy nghyngerdd cyntaf i gyda’r Côr, ond gan y byddaf yn rhannu’r arweinyddiaeth gydag eraill sydd wedi chwarae rhannau mor bwysig yn ei hanes. Bydd Wil Morus Jones, sylfaenydd ac arweinydd cyntaf y Côr yn arwain gwaith a gafodd ei gomisiynu i’r côr o dan ei arweinyddiaeth ef; bydd Gareth Williams, sydd wedi arwain y Côr am gyfnodau dros y blynyddoedd diwethaf yn arwain cyfres o ddarnau gwerin; a bydd Eilir Owen-Griffiths yn arwain gwaith gwreiddiol y mae ef wedi ei gyfansoddi i’r Côr, sydd â chysylltiad â Phontypridd a’r ardal.

“Pa ffordd well o ddathlu deugain mlynedd o hanes corawl na chael cyfraniad wrth yr arweinyddion arbennig hyn? Os galla i gyfrannu hanner cymaint at lwyddiant y Côr ag y mae’r tri gŵr yma wedi ei wneud, mi fydda i’n hapus dros ben.”

Ychwanegodd Lyn West, Cadeirydd Côr Godre’r Garth: “Mae’r Côr yn edrych ymlaen yn fawr iawn at ddathlu’r garreg filltir bwysig yma yn ei hanes drwy ganu yn y gyngerdd a hynny dan arweiniad Steffan sydd nid yn unig wedi gweithio yn hynod o galed i’n paratoi ni ar ei chyfer, ond wedi llwyddo i gyfuno hynny gyda lot o sbort hefyd. Bydd yn fraint hefyd cael cyfle unwaith eto i ganu gyda’n cyn-arweinwyr ac mae’n argoeli’n noson arbennig i bawb, felly dewch yn llu.”

Cynhelir Cyngerdd Dathlu 40 Mlwyddiant Côr Godre’r Garth, Sadwrn 6 Rhagfyr, Eglwys St Catherine, Pontypridd, 7.30pm.  Pris y tocynnau yw £12 (£10 i blant a phensiynwyr) – cysylltwch â 07837 007 076 neu corgodrergarth@gmail.com< mailto:corgodrergarth@gmail.com>

Am fwy o wybodaeth am Gôr Godre’r Garth ewch i www.corgodrergarth.com.